23 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

STREET ART                      

  Francja                                                                  Egipt                                                           Francja

   22 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

HANNA MALEWSKA

"...nikomu też nie przynosi zaszczytu być niezadowolonym i nie wystarczać sobie. A choć ojciec czyta Calderona, to w ogóle nie jest kraj do tragedii...

Jest oto wiosna a Anna go kocha i da mu syna. To było najpewniejsze"...

Może raz jedyny w życiu wie się - ani myśląc o pomyłkach - wie się, że napotkało się wreszcie samego siebie, Annę, świat, nawet Pana Boga w małej, uchwytnej, budzącej całkowity pokój, ale potrzebującej uścisku, prężnej jak serce ludzkiej kruszynie.

  Hanna Malewska, Panowie Leszczyńscy

   14 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

MAŁPY PISZĄ "O POWSTAWANIU GATUNKÓW"

Francisco Ayala mechanizm doboru naturalnego ewolucji zastąpił analogią małp piszących dzieło Karola Darwina "O powstawaniu gatunków". 

Jeśli jakiś szympans stukałby bez przerwy chaotycznie w klawiaturę, to po milionach takich prób w końcu kiedyś litery ułożyłyby się przypadkowo w wyraz "gatunek". Wyobraźmy sobie, że każde takie sensowne słowo zostaje przypisane do klawisza innej aparatury, na której małpy znów przypadkowo wystukują różne słowa. Po niezliczonej ilości prób te trzy wyrazy "o powstawaniu gatunków" znalazłyby się obok siebie i tak samo jak poprzednio, powędrowały do maszyny tworzącej zdania, potem akapity a z nich można by już złożyć dzieło Darwina.

Przykład ten pokazuje jak z chaotycznych danych mogą powstać bardzo złożone i sensowne struktury. Potrzebny jest tylko probierz oceny sensu tych prób. Jest nim najszerzej rozumiane środowisko. To ono decyduje, które wyrazy, zdania i teksty przetrwają, a które nie.

PS.

Trzeba założyć, że ta metoda i środki do jej realizacji powstały same z siebie.

Pozostaje jeszcze policzyć prawdopodobieństwo i czas potrzebny do napisania "O pochodzeniu gatunków" w ten sposób.

WIĘCEJ: Francisco Ayala, Dar Karola Darwina dla nauki i religii

   14 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

JEST TYLKO JEDNA WSPÓLNOTA

   12 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

DUCHY PRZODKÓW

Zadzwonił domofon. Otworzyłem drzwi i wróciłem do parzenia herbaty. Gdy jednak gościa nie było zbyt długo, wyjrzałem na korytarz. Pod drzwiami stała torba, w niej książka, którą miał mi oddać a jego nie było.

Gdy go odwiedzam, wchodząc po schodach, słyszę jak stoi w holu i żartobliwie komentuje ile czasu zajmie mi wspinanie się na piąte piętro.

Ponieważ ja nie czekałem na niego przed drzwiami, więc zawrócił i poszedł do domu.

Uznałem to za fanaberię.

Ale potem dowiedziałem się, że chodzi tu o stary, prasłowiański zwyczaj.

Nasi przodkowie wierzyli w bóstwa domowe i duchy przodków.

Gdy ich ktoś odwiedzał, ważne było, aby zanim przekroczy próg domu, był powitany jak przyjaciel a wtedy duchy widząc, że to swój, nie wyrządziły mu żadnej krzywdy .

   9 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

NIEPRZETŁUMACZALNE

Anna Wierzbicka, profesor językoznawstwa w Australii wraz z zespołem swoich uczniów udokumentowała dziesiątki słów i zdań, które we wszystkich językach świata znaczą dokładnie to samo. Ma to dowodzić, że pojęcia te są nam wrodzone.

Brytyjski psycholog Tim Lomas w swoim słowniku zebrał 216 wyrazów, które istnieją tylko w jednym języku a więc nie można ich przetłumaczyć na żaden inny. Bo jak po polsku nazwać kogoś, kto jest w stanie wybaczyć pierwszą zniewagę, może ją tolerować po raz drugi, ale nigdy już za trzecim razem? W afrykańskich językach bantu taki ktoś to "ilunga".

Grecy mieli kilka słów oznaczających miłość: agape, epithymia, eros, fileo, storge. Tim Lomas odnalazł aż 14 takich wyjątkowych nazw, od miłości namiętnej przez pragmatyczną po całkowicie bezinteresowną. Chińczycy wierzą na przykład w miłość związaną siłą przeznaczenia a w Tybecie mają słowo wyrażające przeczucie, że ona nie potrwa długo.

W językach skandynawskich jest wiele pojęć złożonych, które są metaforami i tak "gokotta" po szwedzku oznacza wstawanie rano, by usłyszeć śpiew ptaków. Mamy tu "kukułkę" (gok) połączoną z "jutrzenką" (otta). Przypomina to naszego "rannego ptaszka". Tyle tylko, że u nas budzi się on wcześnie niekoniecznie po to, by słuchać ptaków. Podobnie zresztą jest i w Szwecji.

WIĘCEJ:

szw. mangata = światło księżyca odbite w wodzie

port. saudade = nostalgia, tęsknota

ros. toska = melancholijna rosyjska dusza

fin. SISU = bezwzględna determinacja wobec przeciwności

niem. schadenfreude = radość z cudzego nieszczęścia

duń. hygge = ciepło, przytulność, bezpieczeństwo

niem. geborgenheit = ochrona przed krzywdą

wal. cwtch = przytulenie, gościnne miejsce

fr. flaner, gr.volta  = przechadzanie się ulicami miasta

hiszp. sobremesa = deser na stole gdy jeszcze trwają rozmowy

niem. schnapsidee = pomysł pijanego

nor. friluftsliv = życie w naturze

nor. utewaien = spacer w lesie

jap. shinrin-yoku = zanurzenie się w naturze

jap. mono no aware = melancholia przemijania

jap. wabisabi = niedoskonałe, wieczne piękno

por. cafune = gładzenie włosów ukochanej

dun. utepils = picie piwa w gorący dzień na zewnątrz

SISU po szwedzku:

Hårt mot hårt sa käringen

satte ändan mot nordwinden.

Rzekła baba: twarde naprzeciw twardego

i wypięła tyłek do wiatru północnego.

   8 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

ZA OKNEM

   4 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

ŻABY NAS NIE WIDZĄ

W Skałkach na ścieżce spotkałem kiedyś żabę. Zamarła w bezruchu. Patrzyłem na jej połyskujące złotem oko i próbowałem sobie wyobrazić co ona widzi? Znając esej Nagela, "Jak to jest być nietoperzem?", wiedziałem, że to niemożliwe a jednak wydawało mi się, że ona mnie widzi a ponieważ dla niej jestem olbrzymem, więc ze strachu udaje, że jej nie ma.

Tymczasem od dawna było już wiadomo (Jerome Lettvin 1959), że żaba nie mogła mnie zobaczyć. Jej oczy są tak ukształtowane, że reagują tylko na małe poruszające się obiekty, takie jak owady, którymi się żywi. Gdy stałem tak nad nią nieruchomo, do jej mózgu nie docierały żadne sygnały świadczące, że tam jestem. Dla niej - mnie nie było.

Chaim Soutine                                                   

To będzie bardzo odległa analogia, ale i między nami wydarza się coś podobnego. Inne rzeczy zatrzymują naszą uwagę. Co innego jest dla nas piękne czy ważne. Nawet te same słowa znaczą nam co innego. Nie ma w tym nic zdrożnego, wręcz przeciwnie, świat widziany z wielu stron jest pełniejszy, wielowymiarowy. Zagadką jednak pozostanie dlaczego niekiedy, by dla kogoś zaistnieć naprawdę, musimy patrzeć tak jak on i widzieć tylko to, co on widzi?

Jonasz Kofta tak śpiewał na ten temat:

W MOIM DOMU

Tyle lat jesteśmy razem, miła, wybacz

Ale wszystko tak jak trzeba chyba nie jest

Gdy musimy się codziennie przekonywać

Że ty dla mnie, ja dla ciebie, istniejemy

Przecież nie mam żadnej innej poza tobą

i mieć nie chcę, tyś jest wieczna i jedyna  (...)

   2 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

CHRZĄSZCZ OŚMIORNICA ŻABKA

Na świecie żyje od 5 do 100 milionów gatunków zwierząt i roślin. Poznaliśmy 2 miliony.

W roku 2016

CHRZĄSZCZ Borneostyrax cristatus z rodziny kózkowatych

Żyje na wyspie Borneo. Samica jest żyworodna, wydaje na świat nie jajka tylko larwy. Jest to niezwykłą rzadkością wśród chrząszczy,

OŚMIORNICA zwana "duchem"

Pływa w oceanie niedaleko Hawajów na głębokości 4. tysięcy metrów. Samica po złożeniu jaj zalega na nich bez jedzenia nawet kilka lat a kiedy już się wyklują młode, umiera.

ŻABKA Pristimantis dorado - po hiszpańsku "złoto"

Znaleziono ją na poboczu drogi w kolumbijskich Andach, prawie 3 tysiące metrów n.p.m.

Ma zaledwie 2 centymetry długości i złotą barwę skóry.

PS. Wyraz CHRZĄSZCZ składa się z 8. liter oznaczających spółgłoski i tylko jednej samogłoski.

Czy nie jest to czasem rekordzista?

   1 STYCZEŃ             /             GRUDZIEŃ           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

DZIECI

smarowały sobie usta pomadką ochronną więc spytałem po co to robią? Chłopiec mógł być z klasy czwartej a dziewczynka chyba jeszcze w przedszkolu. Zawstydzone nie odpowiedziały, choć ich mama zapewniła, że na pewno wiedzą.

Zacząłem głośno sprawdzać niedokończoną rozmowę z przyjaciółką o tym jak kolorowo się ubieramy?

- Jeśli w tym autobusie odliczyć czworo dzieci, to tylko jeden pan ma czerwoną kurtkę. Szare ubrania nosimy w zimie.

Próbowaliśmy wyjaśnić skąd się to bierze?

- Mamo, kupisz mi na Rynku obwarzanka? - spytał chłopiec.

- A mnie precelka?

- Czym się różni precelek od obwarzanka? Królowej Jadwidze, kupiono kiedyś "circulis obrzanky" za 1 grosz (2 marca 1394). 

Dałem im  rebusy do rozwiązywania a mama przyrzekła książkową nagrodę.

Nie zdążyłem nawet zapytać jak mają na imię.

Byli tak kolorowi, pełni życia i ciekawości.

Kochani, jeśli to czytacie, życzę wam byście nigdy nie stracili tej dziecięcej świeżości.

P.S.

Nazwa obwarzanka pochodzi stąd, że przed pieczeniem zanurza się go na chwilę we wrzątku czyli obwarza.

Precelek jest zapleciony a żydowskie bajgle - bułeczki z otworem w środku, sprzedaje się głównie w Nowym Jorku.