29 SIERPIEŃ             /               LIPIEC       /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

JAK ZAPOBIEC KATASTROFIE?

Naukowcy z USA, Niemiec i Danii przedstawili plan, według którego do roku 2050 cała energia na Ziemi będzie pochodzić z odnawialnych źródeł - OZE.

Dzięki wykorzystaniu słońca, wiatru i wody

powstaną nowe miejsca pracy,

miliony ludzi uniknie chorób i śmierci spowodowanych smogiem,

zmniejszy się zużycie energii potrzebnej do jej wyprodukowania,

czyli zostaną zaoszczędzone ogromne sumy pieniędzy.

Ale przede wszystkim światu przestanie zagrażać katastrofa spowodowana ociepleniem przez które podnosi się poziom morza i występują coraz to większe susze.

W r. 2016 inwestycje w OZE były dwukrotnie wyższe niż w energetykę paliw kopalnianych.

W Niemczech już 30% energii elektrycznej pochodzi z OZE a w Szwecji aż 57%.

Do roku 2040 Skandynawowie całą potrzebną im energię będą pozyskiwać ze źródeł odnawialnych, głównie wiatru i wody.

A więc można? Można.

   28 SIERPIEŃ             /               LIPIEC       /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

ZDERZENIE GWIAZD NEUTRONOWYCH

Najgęstszymi obiektami we Wszechświecie, oprócz czarnych dziur, są gwiazdy neutronowe.

Ich wnętrze prawdopodobnie zbudowane z kwarków, na zewnątrz otoczone jest przez protony i elektrony. Gdyby jedna z nich ważyła tyle co Słońce, rozmiarami nie przekroczyłaby wielkości Warszawy.

Pojawiły się niepotwierdzone jeszcze informacje, że zaobserwowano zderzenie dwóch gwiazd elektronowych.

symulacja tego zderzenia

To wydarzenie sprzed setek milionów lat świetlnych było tak potężne, że dotarły do nas drgania czasoprzestrzeni. Wcześniej już zarejestrowano połączenie dwóch czarnych dziur.

Badając te grawitacyjne drgania można będzie ustalić budowę wnętrza gwiazdy elektronowej. Otworzyłoby to nowe okno do obserwacji zjawisk, które do tej pory były poza zasięgiem człowieka.

tymczasem na Rynku w Krakowie

PS.

Einstein, który wykazał, że grawitacja jest wynikiem zakrzywienia czasoprzestrzeni nie wierzył, iż kiedykolwiek będzie można doświadczalnie zaobserwować fale grawitacyjne. Według niego są one jedynie matematycznym efektem równań ogólnej teorii względności.

Tymczasem, profesor UW Andrzej Trautman w latach 60. ubiegłego wieku udowodnił, że fale te muszą istnieć a ich ślad da się zaobserwować.

   17 SIERPIEŃ             /               LIPIEC       /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

DRZEWA NIEŚMIAŁE

Niektóre drzewa unikają kontaktu z sąsiadami. Należy do nich na przykład drzewo kamforowe, z którego otrzymuje się leczniczy olejek. Podobnie zachowują się też sprowadzone z USA do krajów Europy Północnej, sosny wydmowe. U nas rosną one w okolicach Manowa, Szczytna i Rogowa.

Być może zapobiegają w ten sposób otarciom o połamane gałęzie, albo przenoszeniu się pasożytów. Niektórzy twierdzą, że chodzi im tylko o to, by mieć więcej światła.

Czasem też niższe rośliny nie rozrastają się zbytnio, by nie zabierać słońca innym, ale są tak uprzejme tylko dla własnego gatunku.

   14 SIERPIEŃ             /               LIPIEC       /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

Leonard Cohen - Dance Me to the End of Love

Ptaki śpiewające łączą się w pary tylko na okres lęgowy. Skoro każdego roku ginie 60% samic kosa, to nie ma sensu angażować się na dłużej. Wielkie ptaki jak gęsi, łabędzie, żurawie, sowy, papugi, orły, mewy, pingwiny, mogłyby powtórzyć naszą przysięgę przy ołtarzu. Ale także i u nich zdarzają się rozwody. Choć nie tak często. Na przykład tylko od 5% do 10% łabędzi po jakimś czasie odpływa każdy w swoją stronę. Wśród krukowatych jeszcze mniej.

Jest jeden ptak wierny aż do śmierci..

To albatros.

Prawie cały czas - 95% - spędza nad oceanem. Przeciętnie w ciągu długiego życia przelatuje ponad 6 milionów kilometrów, czyli 8 razy tam i z powrotem na Księżyc. Potrafi wyłączyć połowę mózgu a więc może spać podczas lotu a ponieważ ma ścięgno blokujące jego ogromne - 3,6 m każde - skrzydła, to nie zużywa energii, by je utrzymać rozłożone.

Gdy po dziewięciu miesiącach w gnieździe młody albatros wylatuje nad ocean, na swoją macierzystą wyspę - Falklandy lub Midway - wróci dopiero za sześć lat, aby znaleźć sobie kogoś do pary. Najpierw jednak musi nauczyć się tańczyć. Każdy z nich zna instynktownie podstawowe ruchy,  ale są one proste i niezgrabne, dlatego w kręgu kilku ptaków ćwiczą jak młodzi przed maturalnym balem. Obserwując jeden drugiego, doskonalą swój styl. Z czasem tworzą się coraz mniejsze grupy aż w końcu tylko dwa ptaki pozostają naprzeciw siebie. Tupią nogami, chwieją się w tył i w przód, uderzają się dziobami, to znów unoszą je ku niebu i wydają przejmujący krzyk.

Trwa to bardzo długo i każda para tworzy własny układ taneczny. Później gdy się spotkają po długiej przerwie, zawsze odtańczą kilka kroków na powitanie.

Ich życie upływa w samotnych lotach nad oceanami. Raz na dwa lata powracają, by wychować młode. Dokładnie wiedzą kiedy przylecieć na rodzinną wyspę gdzie czeka zawsze ten z pierwszego tańca.

WIĘCEJ: Noah Strycker, Rzecz o ptakach 2017

PS.

W tych nagraniach tańca godowego albatrosów, słychać śmichy obserwujących go ludzi.

To trochę tak, jakby ptaki kpiły sobie ze ślubu młodej pary.

   11 SIERPIEŃ             /               LIPIEC       /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

Z BALKONU

Dwa razy w roku słońce znika za Kopcem. Dopiero dziś udało mi się je sfotografować. Musi być bezchmurne niebo i trzeba o tym pamiętać. Często nawet jak cały dzień świeci jasno, to gdy zacznie się zniżać, nadciągają chmury i ginie za nimi niewidoczne.

Przedwczoraj, gdy już minęło Kopiec, na zdjęciu Słońca pojawił się cień z konturami wzniesienia. Nie wiem dlaczego tak się dzieje?

Dawno temu jako dziecko biegłem przez pola, by sprawdzić jak to jest gdy zachodząc, Słońce dotyka ziemi.

Portulaki przekwitły, zmarniały i już miałem je wymienić na kwiatki jesienne, gdy po kilkunastu dniach odpoczynku, znów zaczęły się pojawiać pąki a z nich, tym razem trochę mniejsze kwiatki.

Przekwitłe goździki wymieniłem na mandevillę.

   10 SIERPIEŃ             /               LIPIEC       /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

RZUCAJĄ SIĘ JAK KARDYNAŁ SZKARŁATNY NA LUSTERKO

Stworzenia na tej Ziemi można podzielić na trzy grupy w zależności od tego w jakim stopniu posiadają one świadomość samego siebie. Najprostszym sposobem sprawdzenia jest tu "test lustra". Obserwuje się w nim jak zwierzę lub człowiek reaguje na własne odbicie w lustrzanej tafli.

Wielkie małpy człekokształtne zdały ten egzamin celująco. Podobnie jak butlonosy, orki i słonie indyjskie. Dzieci rozpoznają siebie dopiero pod koniec drugiego roku życia. Natomiast prawie wszystkie ptaki traktują swój obraz jak kogoś obcego i sfilmowano wiele przykładów gdy walczą z nim atakując okienną szybę. W Ameryce kardynały szkarłatne są utrapieniem na parkingach, w każdym lusterku wstecznym widzą konkurenta i próbują go zniszczyć.

Jedynym ptakiem, który rozpoznał siebie w lustrze jest sroka. Sprawdzono to na różne sposoby, na przykład zaznaczając jej pióra specjalną plamką, którą gdy zobaczyła na własnym odbiciu starała się natychmiast usunąć ją na sobie. Pod tym względem byłoby to więc  najinteligentniejsze stworzenie skrzydlate.

sroka na moim dębie buduje nowe gniazdo przenosząc patyki ze starego a więc recykling

Nasuwa się tu analogia do politycznych podziałów. Są społeczeństwa, w których ludzie nie dostrzegają, że inny człowiek może odmiennie widzieć świat a więc i myśleć inaczej od nas. Traktują każdego jak sobowtóra i dlatego nawet najmniejsza różnica jest niewybaczalną wadą, którą za wszelką cenę należy usunąć. Rzucają się na nią jak kardynał szkarłatny na lusterko w samochodzie.

WIĘCEJ: Noah Strycker, Rzecz o ptakach 2017

   7 SIERPIEŃ             /               LIPIEC       /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

NIESAMOWITA PAMIĘĆ ORZECHÓWKI POPIELATEJ

Ze względu na moje nazwisko pisałem już o orzechówce, ale tej naszej. Tymczasem w skalistych górach zachodniej Ameryki żyje zupełnie niepodobna do niej, zwana popielatą.

   5 SIERPIEŃ             /               LIPIEC       /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

PIERWSZY KWIAT

Pierwotne nasiona były nagie i takie zostały do dziś u sosny, świerka i miłorzębu. Natomiast ogromna większość, bo aż 90% roślin rozmnaża się dzięki kwiatom.

A jak wyglądał pierwszy kwiat?

Na podstawie kilkunastu tysięcy DNA i 792 gatunków roślin utworzono drzewo rodowe. Cofając się do coraz to wcześniejszych kształtów, na samym początku otrzymano kwiatek przypominający grzybień biały o średnicy jednego centymetra, który zakwitł 140 milionów lat temu.

Miał 10 płatków ułożonych na okółkach a w środku 5 słupków otoczonych dziesięcioma pręcikami. Tak więc ewolucja kwiatów przebiegała nie przez wzrost złożoności, lecz odwrotnie, przez jej uproszczenie.

 "Nature Communications"

   3 SIERPIEŃ             /               LIPIEC       /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

I write because nobody listens

piszę, bo nikt nie słucha

   2 SIERPIEŃ             /             LIPIEC           /            BLOG 2009-2016            /              KONTAKT

WZAJEMNIE NA SIEBIE ODDZIAŁUJĄ

Arystoteles zgodnie z powszechnym doświadczeniem głosił, że przedmioty, na które nie działa żadna siła, samoczynnie dążą do centrum Ziemi. Czas był dla niego tylko wrażeniem powstałym ze "zliczania wcześniejszych faz ruchu z późniejszymi".

Obiektywną podstawą czasu był więc ruch.

Kopernik przeniósł centrum świata aż na Słońce, wokół którego krąży Ziemia.

Według Newtona nie ma żadnego wyróżnionego miejsca na tym świecie. Przestrzeń jest tylko sceną bez granic, w której porusza się wszystko, co istnieje a czas "płynie jednostajnie bez odnoszenia się do czegokolwiek zewnętrznego i zwany jest inaczej trwaniem".

Nieważne jest centrum, tylko relacje między obiektami.

U Einsteina scena przestała być biernym tłem i jako czasoprzestrzeń bierze udział w akcji.

Ciała, które się w niej poruszają, wytwarzają pole grawitacyjne, to zaś wpływa na czasoprzestrzeń zakrzywiając ją i w ten sposób określany jest ruch samych ciał.

Tak więc obiekty materii, czas i przestrzeń oddziałują na siebie wzajemnie i są tym,

co nazywamy Wszechświatem.

Michał Heller, Kosmiczna przygoda człowieka mądrego 1994